Xbox Artık Neden PlayStation’ın Gerisinde Kalıyor?
Xbox tarafında yıllardır aynı hikaye dönüyor.
Yeni konsol.
Yeni Game Pass.
Yeni stüdyo.
Yeni satın alma.
Yeni açıklama.
Yeni vaat.
Sonra oyuncu yine aynı soruyu soruyor:
“Xbox’ın olayı ne?”
Çünkü Microsoft oyun tarafında inanılmaz büyük bir şirket haline geldi ama Xbox markasının ne yapmak istediği hâlâ net görünmüyor.
PlayStation konsol satıyor.
Nintendo kendi oyunlarını satıyor.
Xbox ise bir yandan konsol satıyor, bir yandan PC’ye oyun çıkarıyor, bir yandan Game Pass’i büyütüyor, bir yandan oyunlarını başka platformlara götürüyor.
Sonra Xbox alan oyuncuya dönüp:
“Xbox ekosisteminin avantajları var.”
İyi de konsolun kendisini neden alayım?
Xbox Series X neden yeterince konuşulmuyor?
Donanım tarafında Xbox Series X gayet güçlü bir cihaz.
Ama mesele sadece donanım değil.
Konsol satın alan insanın görmek istediği şey oyun.
Xbox Series X alınır mı diye araştıran bir kişinin bakacağı ilk şey işlemci veya teraflop olmamalı.
Hangi oyunları oynayacağım?
Kaç tane kaliteli özel oyun var?
Game Pass’te ne var?
Yeni oyunlar ne zaman geliyor?
Konsolun geleceği ne?
Asıl sorular bunlar.
Ve Xbox’ın en büyük problemi de burada başlıyor.
Xbox’ın özel oyun anlayışı darmadağın oldu
PlayStation’ın en güçlü taraflarından biri uzun yıllardır kendi oyunları.
God of War.
The Last of Us.
Spider-Man.
Horizon.
Ghost of Tsushima.
Gran Turismo.
Bunların bazıları zaman içinde PC’ye geliyor olsa bile PlayStation markasının oyun kimliği oldukça net.
Xbox tarafında ise tablo karıştı.
Halo.
Forza.
Gears.
Sea of Thieves.
Starfield.
Microsoft’un çok sayıda oyunu var.
Ama sonra bu oyunların bazıları PC’de.
Bazıları başka platformlarda.
Bazıları Game Pass’te.
Xbox özel oyunları neden PC’ye geliyor diye soran insanların kafasının karışması normal.
Çünkü Xbox’ın “konsol almanın sebebi” dediğimiz şeyi kendi elleriyle zayıflattığı bir durum ortaya çıktı.
Xbox alıp oyunları PC’de oynayabiliyorsun
Burada komik olan taraf şu.
Microsoft yıllardır PC oyuncusunu da Xbox ekosistemine dahil ediyor.
Bu Microsoft açısından mantıklı.
Ama konsol açısından bakınca iş değişiyor.
Windows PC’n var.
Game Pass var.
Xbox hesabın var.
Microsoft’un oyunlarını PC’de oynuyorsun.
O zaman Xbox konsolu neden?
Sadece salon deneyimi için mi?
Sadece uğraşmadan oyun oynamak için mi?
Bu yeterli olabilir.
Ama PlayStation’ın sunduğu özel oyunların karşısında Xbox’ın konsol satışını zorlaştıran ciddi bir problem.
Game Pass her şeyi kurtarır mı?
Hayır.
Game Pass çok konuşuluyor.
Xbox Game Pass değer mi diye soran bir kullanıcı için cevap kullanım şekline bağlı.
Çok oyun oynuyorsan ciddi avantaj sağlayabilir.
Her ay farklı oyun deniyorsan mantıklı olabilir.
Ama oyun satın alma alışkanlığın farklıysa veya belirli birkaç oyunu oynuyorsan abonelik sisteminin cazibesi azalıyor.
Bir de sürekli abonelik istemeyen insanlar var.
Her hizmet artık aylık para istiyor.
Müzik.
Film.
Dizi.
Bulut depolama.
Yazılım.
Oyun.
Bir noktada insanın hesabından her ay para çekilmesi normalleşiyor.
Game Pass de bunun oyun tarafındaki örneklerinden biri.
Game Pass oyun sahibi yapmıyor
Burada önemli bir ayrım var.
Oyunu satın almak başka.
Abonelikle erişmek başka.
Game Pass’te bir oyunu oynuyorsun.
Sonra oyun hizmetten çıkıyor.
Oynamaya devam etmek istiyorsan satın alıyorsun.
Ya da aboneliğin devam ediyor.
Game Pass oyunları kalıcı mı diye soranların bilmesi gereken temel mesele bu.
Abonelik modelinde sahiplik yerine erişim satın alıyorsun.
Bu model Microsoft için çok güzel.
Kullanıcı için ise alışkanlık meselesi.
Bazıları buna bayılıyor.
Bazıları ise oyunlarını gerçekten satın almak istiyor.
Xbox konsolunun en büyük sorunu kimlik
Xbox’ın ne olduğu konusunda problem var.
Eskiden cevap basitti:
Xbox bir konsol.
Şimdi:
Xbox konsol.
Xbox PC.
Xbox Game Pass.
Xbox Cloud Gaming.
Xbox mobil oyunlar.
Xbox oyunları başka platformlarda.
Microsoft’un oyunları farklı cihazlarda.
Bu yaklaşım şirket açısından çok geniş bir ekosistem yaratıyor.
Ama konsolun kimliğini zayıflatıyor.
Xbox mı PlayStation mı diye sorulduğunda PlayStation tarafında cevap daha basit.
PlayStation alıyorsun.
PlayStation oyunları oynuyorsun.
Xbox tarafında ise:
“Xbox al ama istersen PC’de de oynarsın.”
Bu biraz garip.
Microsoft neden konsol yerine ekosisteme odaklanıyor?
Çünkü Microsoft için Xbox sadece konsol değil.
Şirketin asıl istediği kullanıcıyı Xbox hizmetlerinin içinde tutmak.
Xbox hesabı.
Game Pass.
Microsoft Store.
PC.
Bulut.
Konsol.
Bu modelde cihazın kendisi tek başına ana ürün olmaktan çıkıyor.
Microsoft için önemli olan oyuncunun hangi cihazı kullandığından çok Xbox hizmetlerine bağlı kalması.
Ticari olarak oldukça anlaşılır.
Ama konsol oyuncusu açısından bakınca başka bir sonuç çıkıyor.
“Ben konsol alacağım, bana neden konsol almam için sebep vermiyorsun?”
Xbox’ın stüdyo satın almaları da ayrı mesele
Microsoft yıllar içinde çok büyük oyun şirketleri ve stüdyolar satın aldı.
Bethesda.
Activision Blizzard.
Bunlar küçük şirketler değil.
Milyarlarca dolarlık hamleler.
Dolayısıyla beklenti de doğal olarak yükseliyor.
Bu kadar büyük satın almadan sonra oyuncu:
“Tamam, şimdi oyunlar gelecek.”
diyor.
Sonra çıkış tarihleri.
Ertelemeler.
Yeniden yapılanmalar.
Stüdyo kapanmaları.
Projelerin iptal edilmesi.
İnsanların kafası daha da karışıyor.
Microsoft oyun stüdyolarını neden kapatıyor sorusu bu yüzden oyun dünyasında ciddi tartışma yaratıyor.
Milyarlarca dolarlık şirket satın alıp sonra bazı stüdyolarda küçülmeye gitmek oyuncuya doğal olarak garip geliyor.
Halo’nun eski etkisi kalmadı
Halo bir zamanlar Xbox’ın sembolüydü.
Xbox denince Halo akla gelirdi.
Bugün ise durum farklı.
Halo hâlâ büyük bir marka ama eski kültürel etkisi yok.
Bu sadece Halo’nun problemi değil.
Xbox’ın genel marka gücüyle ilgili.
Bir konsol markasının oyuncunun kafasında güçlü karakterleri ve serileri olması gerekiyor.
Nintendo bunu yapıyor.
Mario.
Zelda.
Pokémon.
PlayStation kendi markalarını oluşturdu.
Xbox’ın ise eski serileri var ama yeni dönemde aynı etkiyi yaratmakta zorlandığı görülüyor.
Forza güzel ama tek başına yetmez
Forza serisi güçlü.
Racing oyunlarını seviyorsan Xbox’ın önemli kozlarından biri.
Ama konsolun tamamını tek bir tür üzerinden değerlendiremezsin.
Xbox’ta oynanacak en iyi oyunlar arasında yarış oyunları elbette bulunuyor.
Ama oyuncu sadece araba yarıştırmıyor.
Aksiyon.
RPG.
Strateji.
Korku.
Macera.
Spor.
FPS.
Xbox’ın her alanda güçlü ve düzenli bir oyun akışına ihtiyacı var.
Tek tük büyük oyunla konsol nesli taşınmıyor.
PlayStation da kusursuz değil
Burada konu Xbox eleştirisi olduğu için PlayStation’a geçip övgü dizmeye gerek yok.
Sony’nin de saçmalıkları var.
Fiyatlar yükseliyor.
Aksesuarlar pahalı.
Oyunlar pahalı.
Bazı oyunlar PC’ye geç geliyor.
Konsolun depolama alanı sınırlı.
Yeni donanımlar pahalı.
Ama buna rağmen PlayStation’ın oyuncuya verdiği temel mesaj daha net:
“Bu konsolu alırsan şu oyunları oynarsın.”
Xbox tarafındaki problem ise:
“Xbox ekosistemine girersen birçok yerde oynarsın.”
Bunlar aynı satış stratejisi değil.
Xbox Series S de ayrı tartışma
Series S’in amacı belli.
Daha ucuz giriş.
Daha küçük cihaz.
Daha düşük donanım.
Ama uzun vadede geliştiriciler için ekstra bir hedef platform oluşturuyor.
Bir oyun Series X’e hazırlanıyor.
PC’ye hazırlanıyor.
PlayStation’a hazırlanıyor.
Bir de Series S var.
Xbox Series S alınır mı sorusunun cevabı bütçeye göre değişir ama performans beklentisini doğru ayarlamak gerekiyor.
Ucuz diye güçlü konsol beklemek saçma.
Ama düşük donanımın yeni nesil oyunlarda uzun vadede ne kadar rahat edeceği de ayrı soru.
Xbox’ın geleceği konsoldan uzaklaşıyor
Bence asıl mesele burada.
Microsoft’un gelecekte sadece konsol satmaya odaklanan bir şirket gibi davranması pek olası görünmüyor.
Şirket daha geniş düşünüyor.
PC.
Bulut.
Konsol.
Mobil.
Game Pass.
Microsoft’un amacı oyuncunun cebindeki cihazdan çok Xbox hizmetlerini her yere taşımak.
Bu strateji başarılı olabilir.
Ama Xbox konsolunun anlamını azaltma riski de taşıyor.
Çünkü oyuncu şunu düşünmeye başlıyor:
“Ben Xbox oyunlarını zaten PC’de oynayabiliyorsam neden Xbox alayım?”
Bu soru ortadan kalkmadıkça Xbox’ın konsol tarafındaki işi kolay olmayacak.
Sonuç
Xbox’ın donanımı kötü değil.
Game Pass kötü değil.
Oyunları kötü değil.
Ama mesele bunların tek tek iyi veya kötü olması değil.
Xbox neden PlayStation karşısında zorlanıyor sorusunun cevabı marka kimliğinde yatıyor.
Microsoft konsol satmak istiyor ama aynı zamanda konsolu gereksiz hale getirecek kadar geniş bir ekosistem kuruyor.
PC’ye oyun çıkarıyor.
Game Pass veriyor.
Buluta taşıyor.
Başka cihazlara açılıyor.
Başka platformlara oyun gönderiyor.
Oyuncu da doğal olarak hesap yapıyor.
“Ben bu konsolu neden alıyorum?”
İşte Xbox’ın çözmesi gereken soru bu.
Daha fazla teraflop değil.
Daha fazla reklam değil.
Daha fazla abonelik değil.
Daha fazla stüdyo satın almak da değil.
Xbox’ın oyuncuya yeniden güçlü bir konsol alma sebebi vermesi gerekiyor.
Çünkü konsolun kendisini satın almak için sebep kalmıyorsa, Xbox markasının her yerde olması aslında Xbox konsolunun gücü değil, tam tersine zayıflığı haline gelebilir.